Główny Urząd Nadzoru Budowlanego w najnowszej odsłonie cyklu "Ciekawe interpretacje GUNB" zajął się problematyką, która od lat budzi wątpliwości wśród producentów materiałów budowlanych. Sprawa dotyczy legalności wykorzystywania Polskich Norm (PN), które zostały oficjalnie wycofane przez Polski Komitet Normalizacyjny, jako podstawy do wystawiania Krajowej Deklaracji Właściwości Użytkowych (KDWU) i znakowania produktów znakiem budowlanym "B".
Stanowisko Urzędu jest w tej kwestii nieoczywiste, ale kluczowe dla zachowania ciągłości produkcji w okresach przejściowych. Odpowiedź brzmi: Tak, ale pod ściśle określonymi warunkami.
Istota problemu Zgodnie z ustawą o wyrobach budowlanych, producent może wprowadzić wyrób do obrotu po sporządzeniu KDWU w oparciu o Polską Normę wyrobu lub Krajową Ocenę Techniczną (KOT). Problem pojawia się w momencie, gdy PKN wycofuje daną normę (nadając jej status "wycofana"). Wielu producentów obawiało się, że w takiej sytuacji ich deklaracje automatycznie tracą ważność z dnia na dzień.
Warunkowa zgoda na stosowanie starych norm GUNB wyjaśnia, że sama ustawa o wyrobach budowlanych nie precyzuje wprost statusu normy (aktualna czy wycofana). Jednakże szczegółowe regulacje zawarte są w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury i Budownictwa (w sprawie sposobu deklarowania właściwości użytkowych...). Zgodnie z tymi przepisami, wycofana Polska Norma może być podstawą oceny i weryfikacji stałości właściwości użytkowych, ale tylko w dwóch przypadkach:
Okres roczny: Jeśli od daty wycofania normy nie upłynął jeszcze rok. Jest to standardowy okres przejściowy dający rynkowi czas na dostosowanie się.
Okres wydłużony: Jeśli norma zastępująca starą normę (nowa wersja) zawiera w swojej przedmowie konkretną datę wycofania norm sprzecznych, i data ta wykracza poza wspomniany wyżej rok. Wówczas obowiązuje termin wskazany w nowej normie.
Co to oznacza dla producentów? Interpretacja ta jest istotnym ułatwieniem dla branży. Oznacza ona, że wycofanie normy przez PKN nie paraliżuje natychmiastowo możliwości sprzedaży wyrobów. Producenci zyskują cenny czas – minimum 12 miesięcy – na dostosowanie swoich procesów produkcyjnych i dokumentacji do nowych wymagań normatywnych lub na uzyskanie Krajowej Oceny Technicznej, jeśli nowa norma nie obejmuje ich specyficznego asortymentu.
Należy jednak pamiętać, że po upływie okresów przejściowych (roku lub daty z przedmowy), opieranie się na wycofanej normie staje się nielegalne i może skutkować zakwestionowaniem KDWU przez organy nadzoru budowlanego.
